Jak wskazują statystyki, niemal 1/3 wszystkich zawieranych w Polsce małżeństw znajduje swój finał na sądowej sali podczas procesu rozwodowego. Rozwód, mimo iż sam w sobie jest mocno stresującym przeżyciem, wywołuje także istotne skutki prawne. Jednym z nich jest ustanie wspólności majątkowej, skutkujące podziałem wspólnego majątku. Dowiedz się wszystkiego, co warto wiedzieć o zabezpieczeniu dochodów, sprawdź, dlaczego warto rozważyć rozdzielność finansową i zobacz, czy długi oraz zobowiązania kredytowe również ulegają podziałowi przy rozwodzie.
Zasady podziału majątku po rozwodzie – rozwód podział majątku
Z chwilą ogłoszenia wyroku rozwodowego przez sąd wygasa wspólność majątkowa, powstająca pomiędzy małżonkami po zawarciu związku. To typowy rodzaj ustroju finansowego, o ile strony nie zawarły umowy wprowadzającej rozdzielność majątkową, o której więcej piszemy w dalszej części artykułu. W przypadku rozwiązania małżeństwa przez rozwód wspólny majątek małżonków może zostać podzielony między nich w drodze umowy lub orzeczenia sądu.
Umowny podział majątku
Umowny podział jest najprostszym sposobem na rozdzielenie dobytku oraz ewentualne zabezpieczenie finansowe dochodów. Dokument powinien być sporządzony w formie aktu notarialnego. Małżonkowie powinni określić, w jaki sposób chcą podzielić majątek wspólny. Umowa powinna również zawierać szczegółowy opis poszczególnych składników majątku wspólnego oraz ich wartość.
Sądowy podział majątku
Jeżeli małżonkowie nie są w stanie dojść do porozumienia w sprawie podzielenia się aktywami, podział ten może nastąpić w drodze orzeczenia sądu. Pozew o podział majątku po rozwodzie powinien zostać złożony do sądu rejonowego właściwego dla miejsca zamieszkania lub pobytu jednego z małżonków.
Sąd może dokonać podziału w ten sposób, że przyzna poszczególne składniki majątku wspólnego jednemu z małżonków, zobowiązując go do wypłaty stosownej kwoty pieniędzy na rzecz drugiego z nich. Może również przyznać poszczególne składniki majątku obojgu małżonkom w częściach równych lub proporcjonalnie do wniesionych przez nich udziałów. Trzecim rozwiązaniem jest sprzedaż aktywów majątkowych, a następnie przekazanie środków pieniężnych byłym małżonkom.
Co warto wiedzieć przed zakończeniem małżeństwa?
Strony często decydują się na zawarcie stosownej umowy małżeńskiej, zwanej intercyzą. Na jej podstawie w małżeństwie wprowadzona zostaje rozdzielność finansowa. W takim przypadku każdy z małżonków pozostaje właścicielem dobytku, który nabył przed zawarciem małżeństwa lub w czasie trwania małżeństwa, z majątku osobistego. Ustanowienie rozdzielności stanowi również sposób na zabezpieczenie dochodów z pracy bądź z prowadzonej działalności gospodarczej. Warto jednak pamiętać, że taka umowa nie działa wstecz, dlatego za ewentualne długi zaciągnięte jeszcze spisaniem intercyzy, małżonkowie po rozwodzie nadal odpowiadają solidarnie.
Warto także zdawać sobie sprawę z faktu, że ewentualny rozdział aktywów majątkowych może nastąpić w trakcie sprawy o rozwód, jednak w praktyce dzieje się to niezwykle rzadko. Wszystko z uwagi na fakt, że dzielenie wspólnego majątku nie powinno powodować znaczącej zwłoki w postępowaniu. Tymczasem, strony często mają odmienne stanowiska co do sposobu dzielenia poszczególnych składników majątkowych. Jeśli małżonkowie nie są zgodni w tym zakresie, podział przeprowadza się w drodze odrębnego postępowania.
Rozwód a długi
Nie tylko aktywa majątkowe, ale również zobowiązania finansowe ulegają podziałowi w procedurze rozwodowej. W kwestii: rozwód, a długi, warto wskazać na zobowiązania wspólne, czyli te, które powstały w czasie trwania małżeństwa i były zaciągnięte w interesie obojga małżonków oraz osobiste. Pierwsze obciążają wspólny, a po podziale, osobisty majątek każdego z małżonków w częściach równych lub nierównych, w zależności od tego, jaką część otrzymał każdy z małżonków. Z kolei długi osobiste, które powstały w czasie trwania małżeństwa i zostały zaciągnięte w interesie oraz za wiedzą tylko jednego z małżonków, finansowo obciążają majątek osobisty tego, kto je zaciągnął.
Majątek wspólny a rozwód: jak sprawiedliwie dokonać podziału
W przypadku rozwodu majątek wspólny małżonków podlega podziałowi. Podział ten może nastąpić w drodze umowy lub orzeczenia sądu. Co do zasady udział małżonków w majątku wspólnym określa się po połowie, jednak w praktyce często bywa tak, że jedna ze stron znacznie bardziej przyczyniła się do jego powstania. Sąd może ustalić stopień przyczynienia się każdego z małżonków do powstania majątku wspólnego na podstawie:
- dokumentów, takich jak dowody osobiste, zaświadczenia o dochodach, zaświadczenia o zatrudnieniu, dowody zakupu poszczególnych składników majątku wspólnego,
- zeznań świadków,
- przesłuchania stron.
Warto w tym miejscu zaznaczyć, że jako przyczynienie się do powstania wspólnego majątku sąd traktuje nie tylko dochody czy inne majątkowe aktywa małżonków, ale także wkład w wychowanie dzieci czy utrzymanie gospodarstwa domowego. Chcąc ustanowić rozdzielność finansową lub dokonać zabezpieczenia dochodów na wypadek konieczności spłaty ewentualnych długów, warto skorzystać ze wsparcia adwokata specjalizującego się w kwestii rozwodów. Wszystko po to, by zwiększyć swoje szanse na uzyskanie satysfakcjonującego orzeczenia podczas postępowania o rozdział wspólnego majątku małżonków.
